Mỹ rút khỏi JCPOA, Israel đánh Iran: Nga âm thầm hưởng lợi?

Thứ hai - 14/05/2018 05:17

Việc Mỹ rút khỏi Thỏa thuận hạt nhân Iran và tăng cường các biện pháp trừng phạt Iran sẽ có lợi lớn cho Nga, cả về địa-chính trị lẫn kinh tế.

Quyết định ngày 8 tháng 5 của Tổng thống Mỹ Donald Trump xé bỏ thỏa thuận hạt nhân Iran (còn gọi là Kế hoạch Hành động Chung Toàn diện - JCPOA), có thể dẫn đến những hậu quả không mong muốn cho tất cả các bên liên quan. Nhưng trong đó, xu hướng chung là Nga sẽ rất có lợi.
 
Tổng thống Mỹ tuyên bố quyết định rút khỏi JCPOA và ngay sau đó đã ban hành lệnh trừng phạt bổ sung cấp độ cao nhất đối với chính quyền Tehran.
 
Mặc dù việc tái lập lệnh trừng phạt chống Tehran chỉ có thể xảy ra trong sáu tháng tới (lệnh của Trump đã chặn tất cả các hợp đồng mới của Iran và đặt thời hạn 90 và 180 ngày để các công ty Mỹ ngừng hợp tác với nước Cộng hòa Hồi giáo này); nhưng ngay từ bây giờ, hậu quả của nó đã được nhìn thấy rõ.
 
Theo giới phân tích, việc ông Donald Trump rút khỏi JCPOA sẽ mang lại lợi ích bất ngờ cho Nga, đặc biệt là về lĩnh vực năng lượng.
 
Giá dầu thô đang tăng 2 tuần liên tiếp, khiến hãng Merrill Lynch của Bank of America cho rằng, dầu Brent có thể tăng vọt lên 100 USD mỗi thùng.
 
Chuyên gia Nga Maxim Rubchenko đã trình bày ba hệ quả xuất phát từ việc Washington rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran.
 
Thứ nhất, sản lượng dầu của Iran giảm, biến động chính trị trung Đông khiến giá dầu tăng vọt.
 
Theo giới phân tích, sản lượng dầu của Iran có thể giảm từ 3,8 triệu thùng/ngày xuống 1-1,5 triệu thùng, khiến thị phần của nước này giảm mạnh.
 
Chuyên gia Rubchenko cho rằng, ngay cả khi các nước thành viên EU ngừng các dự án kinh doanh của họ với Iran, Tehran vẫn có khả năng duy trì vị trí của mình trên thị trường năng lượng của châu Á, với việc xuất khẩu 250.000 thùng mỗi ngày.
 
Tuy nền kinh tế Iran có thể sẽ không chết nhưng họ sẽ mất thị phần trước lệnh trừng phạt mới của Mỹ. Những khách hàng của Iran bị mất hợp đồng có thể chuyển hướng sang Nga.
 
Thời gian tới, việc nguồn cung giảm, kết hợp với những biến động chính trị phức tạp ở trung Đông sẽ đẩy giá dầu thô lên rất cao.
 
1

Nguy cơ xung đột quân sự giữa Iran với Israel đang gia tăng trong 2 tuần qua
 
Tại phiên giao dịch ngày 11/5, giá dầu Brent biển Bắc giao hàng vào tháng 7/2018 là 77,12 USD/thùng. Mặc dù trong ngày giảm nhẹ nhưng tính chung, giá dầu đã tăng liên tiếp trong mấy tuần qua.
 
Các chuyên gia dự kiến trong ngắn hạn, giá dầu có thể tăng tới 85-90 USD/thùng. Đà tăng giá của các hợp đồng dầu thô kỳ hạn khiến hãng Merrill Lynch của Bank of America dự báo rằng, giá dầu Brent có thể một lần nữa đạt ngưỡng 100 USD/thùng.
 
Tuy nhiên, việc Iran giảm sản lượng dầu sẽ gây ra một số tác động đa diện cho các nước khác, ví dụ như nó sẽ làm chậm đà tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc hoặc tạo điều kiện cho Saudi Arabia chiếm lĩnh thị trường năng lượng của Iran và do đó làm giảm thâm hụt ngân sách của Riyadh.
 
Về phần mình, Israel cũng gia tăng hy vọng sẽ giành chiến thắng trong lĩnh vực chính trị quân sự, bởi bị tước đoạt lợi nhuận từ dầu mỏ, Tehran sẽ buộc phải giảm hoạt động quân sự ở Lebanon và Syria.
 
Ngoài ra, căng thẳng địa-chính trị đang gia tăng sẽ làm tăng nhu cầu về đồng dollars, điều này sẽ cho phép Mỹ giảm chi phí vay, hiện đã một kỷ lục tồi tệ của nước Mỹ. Đồng thời, nó cũng là cơ hội và động lực để tăng sản lượng dầu đá phiến trên thế giới, đặc biệt là của Mỹ.
 
Thứ hai, các nhà quan sát quốc tế thấy rằng, không thể nối lại toàn bộ các biện pháp trừng phạt chống Iran.
 
Các đồng minh của ông Donald Trump như Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Thủ tướng Đức Angela Merkel và Thủ tướng Anh Theresa May đã ban hành một tuyên bố chung bày tỏ "sự hối tiếc" và "lo ngại" về quyết định của Mỹ rời khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran.
 
Các cường quốc hàng đầu EU tuyên bố nhấn mạnh cam kết bền vững của Liên minh châu Âu đối với Kế hoạch Hành động Chung Toàn diện. Thỏa thuận này được EU đáng giá là “vẫn rất quan trọng đối với an ninh chung của Liên minh châu Âu.
 
EU nhắc Mỹ rằng, JCPOA đã được Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (mà đầu tàu lúc đó là cựu Tổng thống Mỹ Barak Obama) tán thành trong nghị quyết 2231. Châu Âu khẳng định, mặc dù Tổng thống Mỹ hiện nay đã rút khỏi JCPOA, nhưng EU vẫn coi Nghị quyết này vẫn là khung pháp lý quốc tế ràng buộc để giải quyết các tranh chấp về chương trình hạt nhân của Iran.
 
Sở dĩ châu Âu có thái độ như vậy là bởi quyết định của Trump về việc tiếp tục các biện pháp trừng phạt chống Iran có thể gây ra một đòn nghiêm trọng cho các tập đoàn lớn của châu Âu, bao gồm các công ty năng lượng Total và Eni và nhà sản xuất hàng không Airbus.

Trước sự cương quyết của châu Âu, dự kiến ​​rằng Washington có thể xem xét lại quyết định của mình và đề xuất một "thỏa thuận tốt hơn" thay cho thỏa thuận cũ. Trump có thể kêu gọi Iran và P5+1 ký một thỏa thuận mới, hoặc thông báo hoãn bổ sung cho các công ty châu Âu làm việc với Iran. Nếu không, ông sẽ phải đối đầu nghiêm túc với các đồng minh châu Âu của mình.

"Việc Mỹ rút khỏi thỏa thuận Iran đánh dấu sự rạn nứt lớn nhất trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương kể từ khi kết thúc Chiến tranh Lạnh và một nỗ lực của phương Tây để duy trì một trật tự dựa trên quy tắc chung giữa Mỹ và châu Âu" - tờ The Financial Times viết.

Tờ báo này nhận định, Hoa Kỳ có thể đã từ bỏ, nhưng châu Âu và phần còn lại của cộng đồng quốc tế có thể chứng minh rằng, họ đang chuẩn bị để “mặc cả” với Iran về việc duy trì một thỏa thuận “không Washington”, dựa trên cơ sở “dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt và tuân thủ nguyên tắc hạt nhân".

Tuy nhiên, Liên minh châu Âu có thành công trong việc duy trì “Thỏa thuận hạt nhân Iran không Mỹ” phụ thuộc rất lớn vào vị thế chính trị và vai trò kết nối của Nga. Nếu JCPOA phiên bản “không Mỹ” thành công, sẽ làm tăng sự phụ thuộc vào Nga của châu Âu và Iran.

Kịch bản thứ ba dự tính một cuộc chiến tranh toàn diện trong Vịnh Ba Tư

Theo bài báo, nếu Iran tiếp tục sản xuất uranium được làm giàu cao ở cấp độ vũ khí thì Israel, với sự hỗ trợ của Hoa Kỳ và Saudi Arabia, có thể tấn công các cơ sở hạt nhân của Iran. Tehran có thể mở các cuộc tấn công giáng trả thảm khốc vào lãnh thổ Israel từ Syria và Iran.
   
1

Mỹ trừng phạt Iran và căng thẳng israel-Iran khiến Nga được hưởng lợi lớn về kinh tế

Gần đây, Israel đã liên tục tung ra các cuộc không kích tên lửa vào Syria, nhắm vào các vị trí của Iran. Vào ngày 10 tháng 5, Tel Aviv tuyên bố rằng các lực lượng của Israel đã tấn công "gần như toàn bộ cơ sở hạ tầng của Iran tại Syria" để đáp trả một loạt tên lửa Iran phóng vào các địa điểm quân sự của nước này trên cao nguyên Golan.

Sau vụ việc, Ngoại trưởng Nga Mikhail Bogdanov cảnh báo rằng "những căng thẳng gia tăng hiện tại giữa Israel và Iran với việc đáp trả nhau bằng tên lửa là rất nguy hiểm, vì nó phân tán các nguồn lực của cuộc chiến chống khủng bố IS, gia tăng nguy cơ chiến tranh quy mô lớn và cản trở việc giải quyết chính trị tình hình ở Syria".

Nếu Iran và Israel “đánh lộn lẫn nhau” rất có thể sẽ dẫn đến khả năng Israel - với sự hậu thuẫn của Mỹ - sẽ tung quân sang Syria để tiêu diệt toàn bộ lực lượng quân sự của Iran, khiến Iran triển khai quân sang đáp trả; khiến cuộc chiến ở quốc gia này bước sang một giai đoạn mới nguy hiểm hơn, phức tạp hơn; đồng thời làm bùng phát nguy cơ chiến tranh Trung Đông.

Cuộc chiến này sẽ có tác động rất lớn đến tình hình địa-chính trị trong khu vực và thế giới; ngoài ra, nó cũng sẽ hây hậu quả lớn đến nền kinh tế thế giới.

"Một cuộc chiến tranh lớn ở Trung Đông sẽ dễ dàng trả lại giá dầu với các giá trị ba chữ số" - Rubchenko nhận định và giải thích rằng, nếu Iran phong tỏa eo biển Hormuz, thì chỉ một mình họ đã có thể cắt giảm 20-30% nguồn cung cấp dầu cho thị trường quốc tế.

Chuyên gia Nga Maxim Rubchenko kết luận, cả giá dầu thô tăng vọt và sự gia tăng căng thẳng giữa Iran, Mỹ và châu Âu đều là những cơ hội lớn cho chính quyền Moscow: Một mặt, nó có nghĩa là lợi nhuận bổ sung cho ngân sách của đất nước Nga; mặt khác, các nước thành viên Liên minh châu Âu có thể xem xét lại chế độ trừng phạt chống Nga của Hoa Kỳ, vì nó ngăn cản họ có cơ hội kiếm lợi đáng kể từ một đất nước rộng lớn và giàu tiềm năng như Nga.

Thiên Nam

 
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

  Ẩn/Hiện ý kiến

Những tin mới hơn

 

Những tin cũ hơn

Xem nhiều nhất
Xem dự báo thời tiết tại
Thống kê truy cập
  •   Đang truy cập 78
 
  •   Hôm nay 17 673
  •   Tháng hiện tại 450 548
  •   Tổng lượt truy cập 32 187 903
Thăm dò ý kiến

Bạn có nhận xét gì về lượng thông tin hàng ngày trên nguoivietinfo.ru

USD 62.5327
EUR 73.3321
HKD 79.6615
JPY 56.1587
AUD 47.0371
BGN 37.5436
CAD 48.6295
CHF 62.6141
DKK 98.6102
GBP 83.9189
KRW 57.6091
SGD 46.4651
QUẢNG CÁO TRÁI
Banner