Vùng Viễn Đông xa xôi và 'hở sườn' của Nga

Thứ bảy - 15/12/2018 09:25

Trong trường hợp xảy ra xung đột, Matxcova có thể mất khu vực có tầm quan trọng chiến lược này.

Xin giới thiệu tiếp bài viết của Phó giám đốc Viện phân tích chính trị và quân sự Viện Hàn lâm khoa học Nga Aleksandr Khramchikhin với tiêu đề và phụ đề trên về một khu vực phòng thủ mà ông cho là yếu nhất của Nga- khu vực Viễn Đông.

Bài đăng trên tuần báo “Bình luận quân sự độc lập” ngày 30/11/2018. Chúng tôi có bổ sung thêm các bản đồ tải từ mạng để dễ hình dung.
 
1

Bảo vệ bờ biển Nga trước các đòn tấn công từ biển là các tổ hợp “Bal” (trên ảnh) và “Bastion”. (Ảnh: www.mil.ru)

Nước Nga có hai ốc đảo rất nhiều vấn đề nếu xét từ góc độ quân sự- Crimea và tỉnh Kaliningrad. Có một khu vực Bắc Kapkaz cực kỳ phức tạp xét trên mọi phương diện. Tuy vậy, nhiệm vụ “gay cấn” và khó khăn hơn cả đối với chúng ta (Nga)- đó là nhiệm vụ phòng thủ bảo vệ các khu vực lãnh thổ Vùng Viễn Đông.

Hai bán đảo lớn ở Viễn Đông, Chukotka và Camchatka, nếu nhìn vấn đề từ góc độ khoa học địa lý thì là các phần đất kéo dài của Lục địa Á- Âu và từ lãnh thổ chính của Nga. Tuy nhiên, hiện trên hai bán đảo này đang không hề có các tuyến đường giao thông trên bộ nào kết nối chúng (hai bán đảo) với Đất Lớn và cũng sẽ không xuất hiện trong bất kỳ một tương lai gần nào.


Cũng có thể, không xuất hiện ngay cả trong cả tương lai không gần (nguyên văn-ND). Có thể đi đường bộ từ “Đất Lớn” sang Chukotka và Camchatka, nhưng một chuyến đi liều lĩnh như vậy nên xếp vào danh sách các môn thể thao mạo hiểm. Còn nếu xét từ góc độ kết nối giao thông thường xuyên thì cả hai bán đảo trên nên gọi là hai hòn đảo, bởi vì chỉ có thể đến đó bằng hai cách- bằng đường biển và đường không.

Còn Sakhalin và Kurill- đó chính xác là các đảo xét dù xét từ bất kỳ góc độ nào (tuy nhiên, có một điều trớ trêu là chính trong trường hợp với Sakhalin lại còn có cơ hội chờ xây một cây cầu hoặc đào đường ngầm nối đảo với đất liền, và cực kỳ hy vọng là kế hoạch (dự định) đó sớm “đi vào cuộc sống”, thêm nữa- càng nhanh càng tốt).

Các phương tiện vận chuyển đường không sang đảo chỉ có thể chở được người, còn hàng hoá- kể cả dân sự, kể cả quân sự- chỉ có thể vận chuyển bằng đường biển (ít nhất là nếu hàng hóa có số lượng lớn). Vào thời bình thì đó chỉ là một vấn đề thuần túy về mức chi phí.

Nhưng trong thời chiến, việc đảm bảo cung cấp (hàng hóa) cho các đảo chỉ có thể thực hiện được nếu (Nga) chiếm ưu thế tuyệt đối trên không và trên biển. Nhưng rất tiếc, đó lại chính là những gì mà chúng ta khó có thể thực hiện được (nhất là trên biển).

Tình hình còn trở nên trầm trọng hơn ở chỗ là ngay cả “đất lớn”, tức phần đất liền tại Viễn Đông cũng đối mặt với những vấn đề cực kỷ nan giải trong việc kết nối giao thông với phần phía tây của nước Nga,- nơi tập trung những nguồn lực con người và tiềm lực công nghiệp quan trọng nhất của nước Nga.

Từ phía Tây Nga sang Viễn Đông chỉ có tuyến đường sắt Transib (xuyên Sibiri), và tuyến đường này (từ phía Tây) sau khi qua Chita chạy dọc theo theo đường biên giới với Trung Quốc và chỉ cách biên giới “hữu nghị” ở một cự ly cực kỳ nguy hiểm, còn sau khi qua thành phố Khabarovsk – lại phải đối mặt thêm với mối de dọa từ biển.

Và cuối cùng, còn một vấn đề nghiêm trọng nữa là- các đảo Nam Kurill (Kushamir, Iturup, Shikotan và dãy đảo Khobomai)- là phần lãnh thổ duy nhất của nước Nga hiện đại (nếu không tính tới Crimea) đang bị một quốc gia khác đòi chủ quyền- đó là Nhật Bản. Xét tổng thể thì Các lượng vũ trang Nhật Bản, dĩ nhiên, yếu hơn tương đối nhiều so với Các lực lượng vũ trang Nga, nhưng chỉ nếu tính riêng tại khu vực Viễn Đông thì cán cân lực lượng rất bất lợi cho Nga.

Xuất phát từ thực tế trên, (Nga) cần phải bố trí trên các đảo và bán đảo ở Viễn Đông các cụm quân tương đối mạnh ngay trong thời bình, để trong trường hợp xảy chiến tranh thì chúng (những lực lượng đó) có thể cầm cự độc lập được trong một khoảng thời gian tương đối dài trong điều kiện bị cô lập hoàn toàn và không thể nhận được bất kỳ một sự chi viện nào.

Hiện nay, tỉnh Sakhalin (tức Sakhalin và Quần đảo Kurill) đang được Quân đoàn bộ binh số 68 với thành phần nòng cốt là Sư đoàn súng máy- pháo binh số 18- một binh đoàn duy nhất kiểu này (súng máy- pháo binh) trong Các lực lượng vũ trang Nga, bảo vệ. Ban tham mưu Trung đoàn 18 đóng tại làng Goryachi Kliuchi trên đảo Iturup.

Cũng trên đảo này còn có một đội máy bay lên thẳng (1 máy bay Mi-8 và 1 máy bay Mi-26) và Trung đoàn súng máy- pháo binh số 49. Hai đơn vị khác của Sư đoàn 18 đóng trên đảo Kunashir. Đó là đại đội pháo phản lực phóng dàn “Smerch” (2 xe) và Trung đoàn súng máy- pháo số 46.

Tổng cộng trong trang bị của Sư đoàn có 18 xe tăng T-72BZ (mới được đưa vào thay thế những chiếc xe tăng T-55 cuối cùng của Lục quân Nga trong những năm gần đây), 36 tổ hợp pháo tự hành 152 ly 2S5 “Giatsin” và các pháo xe kéo “Giatsin-B”, 15 tổ hợp pháo phản lực phóng dàn “Smerch” và “Grad”, gần 30 tổ hợp tên lửa phòng không “Tor-M2U” và “Strela-10”, 12 tổ hợp phòng không tự hành”Shilka”.

Lực lượng phòng thủ bờ trên các đảo Kurill là 2 tiểu đoàn của Lữ đoàn tên lửa số 720 trực thuộc Hạm đội Thái Bình Dương, - đó là tiểu đoàn tên lửa chống tàu (hạm) “Bastion” triển khai trên đảo Iturup, còn tiểu đoàn tên lửa chống tàu “Bal”- đóng quân trên đảo Kunashir.

Còn bán đảo Sakhalinb rộng lớn nhưng chỉ được một lữ đoàn bộ binh cơ giới duy nhất bảo vệ - đó là Lữ đoàn bộ binh cơ giới số 39 với 421 xe tăng T-72B, 150 xe BTR (xe vận tải bọc thép) và MTLB (xe vận tải bọc thép đa năng hạng nhẹ), 36 tổ hợp pháo tự hành 2S5, 18 khẩu cối 120 ly 2S12 “Sanhi”, 18 tổ hợp pháo phản lực phóng dàn BM-21, 12 tổ hợp tên lửa chống tăng tự hành “Konkurs”, 6 tổ hợp tên lửa phòng không “Strela-10” và 6 tổ hợp pháo- tên lửa phòng không “Tunguska”.

Lực lượng phối thuộc với Lữ đoàn này là 1 trung đoàn công binh, 1 tiểu đoàn tên lửa phòng không S-300V được điều từ Trung đoàn tên lửa phòng không số 1724 (Trung đoàn này đóng trong đất liền, tại thị trấn Birobidzan) và 1trung đoàn vô tuyến kỹ thuật (radar).

Ngoài ra, trên bán đảo Sakhalin còn có kho bảo quản và sửa chữa phương tiện kỹ thuật số 230- trên thực tế đó là một đơn vị có biên chế quân số và vũ khí tương đương với một lữ đoàn bộ binh cơ giới- trong trang bị của nó là các xe tăng T-72, BMP -2` (xe chiến đấu bộ binh), tổ hợp pháo tự hành 152 ly 2S3.

Trên bán đảo Chukotka, hiện chỉ có một đội máy bay không người lái trinh sát “Orlan-10” tại sân bay Ugolnyi ở Anadyr. Dự kiến sẽ triển khai trên bán đảo này một sư đoàn phòng thủ bờ, nhưng hiện không rõ là khi nào thì triển khai và thậm chí là có triển khai hay không. Và nếu có thì sư đoàn này sẽ trực thuộc ai- Quân khu Đông hay là Bộ Tư lệnh chiến lược thống nhất ‘Phương Bắc”.

Tại Camchatka, tất cả các hoạt động quân sự và hầu như toàn bộ các hoạt động dân sự đều tập trung tại thành phố Petropvlovsk- Camchatski và các thành phố (thị trấn) vệ tinh của nó- đó là thị trấn Elizovo (các sân bay quân sự và dân sự) và Viliuchinsk (căn cứ tàu ngầm hạt nhân).

Chính Camchatka là nơi đóng quân của đại bộ phận lực lượng tàu ngầm Hạm đội Thái Bình Dương, bởi vì chỉ từ đây thì những tàu ngầm Nga mới có thể ra các đại dương mà không cần đi qua các eo biển không thuộc quyền kiểm soát của Nga.

Tại Camchatka, Hải quân Nga có 5 tàu tuần dương mang tên lửa chiến lược (3 tàu mang tên lửa đã tương đỗi cũ dự án 667 BDR- K-44 “Ryazan”, K-223 “Podolsk” và K-433 “Georgi Pobedonetsev”, trong đó có 2 tàu là K-223 “Podolsk” và K-433 “Georgi Pobedonetsev” sắp được thanh lý trong thời gian tới, 2 tàu ngầm mang tên lửa hiện đại dự án 955- đó là K-550 “Aleksandr Nhevski” và K-551 “Valdimir Monmakh”), 5 tàu ngầm hạt nhân mang tên lửa có cánh dự án 949A (K-132 “Irkutsk”, K-150 “Tomsk”, K-442 “Cheliabinsk” và K-456 “Tver”) và 5 tàu ngầm hạt nhân đa năng dự án 971 (K-295 “Samara”, K-322 “Kashalot”, K-331 “Madagan”, K-391 “Bratsk” và K-419 “Kuzbas”).

Các tàu nổi của Phân hạm đội Camchatka thuộc Hạm đội Thái Bình Dương có chức năng bảo vệ lực lượng tàu ngầm, căn cứ tàu ngầm và đảm bảo cho các tàu ngầm trên đường từ căn cứ ra hoạt động tại các đại dương. Tại đây (Camchatka) có 2 tàu chống ngầm cỡ nhỏ (MPK) dự án 1124M (MPK-82, MPK-107), 4 tàu tên lửa cỡ nhỏ (MRK) dự án 12341 (“Iney”, “Moroz”, “Razliv”, “Smerch”), 2 tàu rải mìn biển dự án 266M (MT-264, MNT-265) và tàu phá mìn RT-471dự án 1258.

Lực lượng trên bộ chủ yếu tại Camchatka có Lữ đoàn lính thủy đánh bộ số 40. Trong trang bị của lữ đoàn này có 10 xe tăng T-80BVM, đến 60 xe vận tải bọc thép BTR-80/82A, gần 20 tổ hợp pháo tự hành (pháo 120 ly 2S9 “Nona-S” và pháo 122 ly 2S1 “Gvozdik”, 6 tổ hợp pháo phản lực phóng dàn BM-21, 6 tổ hợp tên lửa phòng không “Strela-10” và 6 tổ hợp phòng không tự hành “Shilka”.

Nhiệm vụ phòng thủ bờ cho thành phố Petropavlovsk- Camchatski do Lữ đoàn tên lửa số 520 của Hạm đội Thái Bình Dương đảm nhiệm. Trong biên chế của lữ đoàn này có– 1 tiểu đoàn tên lửa chống hạm “Redut”đã lạc hậu (8 tổ hợp phóng) và 1 tiểu đoàn tên lửa chống hạm hiện đại “Bastion” (4 tổ hợp phóng). Rất có thể là đến thời điểm hiện tại tiểu đoàn trang bị tên lửa “Redut” đã được trang bị mới các tổ hợp tên lửa hiện đại hơn là“Bastion”.

Tại Elizovo (Camchatka) có căn cứ không quân số 7060. Trong biên chế của căn cứ không quân này có khoảng 10 máy bay đánh chặn MiG-31, 3 máy bay chống ngầm Il-38 (trong đó có một chiếc đã hiện đại hóa Il-38N), 1 máy bay- sở chỉ huy trên không Il-22, 4 máy bay vận tải An-12, 21 máy bay lên thẳng chống ngầm Ka-27 và 7 máy bay lên thẳng đa năng Mi-8.

Đóng quân gần thị trấn Elizovo còn có Sư đoàn phòng không số 53– trong biên chế của Sư đoàn này có Trung đoàn vô tuyến kỹ thuật số 60 và Trung đoàn tên lửa phòng không số 1532 với 3 tiểu đoàn tên lửa phòng không S-400.

Nếu tính tới mức độ nghiêm trọng của các mối đe dọa từ Nhật Bản, từ Hải quân Mỹ (còn riêng đối với Chukotka- còn thêm mối đe dọa từ cụm quân Lục quân và Không quân Mỹ bố trí tại Alaska), và trong một tương lai rất không xa- mối đe dọa từ Hải quân và Không quân Trung Quốc, thì rõ ràng là lực lượng Nga hiện đã được triển khai tại vùng ngoại vi này của Nga chắc chắn không đủ khả năng thực hiện nhiệm vụ phòng thủ các khu vực này, nhất là trong điều kiện bị chia cắt và không được tiếp tế , tăng viện từ đất liền trong một khoảng thời gian tương đối dài.

Tuy trong thời gian gần đây Bộ Quốc phòng Nga đã có rất nhiều nỗ lực nhằm tăng cường khả năng phòng thủ cho khu vực Viễn Đông, nhưng cho đến thời điểm hiện tại tình hình vẫn chưa có nhiều cải thiện đáng kế.

Lê Hùng- Nguyễn Hoàng (dịch)

 
 Từ khóa: xa xôi, Vùng Viễn Đông
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

  Ẩn/Hiện ý kiến

Những tin mới hơn

 

Những tin cũ hơn

Xem nhiều nhất
Xem dự báo thời tiết tại
Thống kê truy cập
  •   Đang truy cập 32
 
  •   Hôm nay 2 087
  •   Tháng hiện tại 189 427
  •   Tổng lượt truy cập 39 240 208
Thăm dò ý kiến

Bạn có nhận xét gì về lượng thông tin hàng ngày trên nguoivietinfo.ru